Kultuur van vrye denke – van waar gekom?

powerfulthinking

Anders as die konvensionele opvatting, kan die wortels van vrye denke gevind word reeds lank voor die era van die hippies en die vredesbeweging van die Amerikaanse studenteopstand gedurende die 1960’s. Die fassinerende geskiedenis van vrye denke kan eerder terugge- voer word na die tyd van die Eerste Wêreldoorlog.

‘n Ietwat vollediger studie van dié geskiedenis kan die moeitewerd wees, aangesien dit ‘n aanduiding kan gee van waarom politieke korrektheid soms bestempel word as “kulturele Marxisme.” Lou het ook ‘n bykomende bydrae gemaak tot die voortbring van vrye denke as ‘n filosofiese wêreld van grys in teenstryd met die aanvaarde ideologie van ‘n wêreld wat verdeel word deur wit en swart, reg en verkeerd.

Die fundamentele beginsels wat libertyne voorstaan is die reg tot indiwiduele vryheid, indiwiduele verantwoordelikheid en indiwiduele eiendom. Libertyne het ‘n uitgebreide teorie oor hierdie waardes wat hulle verdedig, wat nie noodwendig strook met heersende sienings oor vryheid nie en is sterk teenstanders van kollektivistiese sienings in die verband.

Egalitarisme word die norm. Dit maak ‘n volkstaat weer onaantreklik, want wie, wat gewoond is aan ‘n hoër leefstyl van vroeër, sal homself van luukshede wil stroop, al is die doel hoe edel? Diegene wat die koopkrag, ondervinding, vernuf en kennis het, vind eerder ander heenkome oorsee, met infrastruktuur wat reeds in plek is. Om vir ontwikkeling te sorg, moet die nuwe intrekkers bereid wees om twee of meer werke gelyktydig te doen, teen ‘n skraler betaling, al is dit ook net tydens die tot- standkoming van die staat. Hierdie arbeidsverdeling moet dan ook regverdig en streng volgens iemand se vermoëns gereguleer word.

Baie libertyne huldig byvoorbeeld die sienswyse dat persoonlike vryhede (soos privaatheid en vryheid van spraak) onafskeidbaar is van ekonomiese vryhede (soos die vryheid om handel te dryf, te werk of te belê). Hulle beklemtoon die punt om hulself te onderskei van kollektivistiese sosialiste wat glo dat beheer van die ekonomie nodig is om persoonlike vryheid en persoonlike welstand te verseker, asook van konserwatiewes wat vrye handel verbind met beperkende maatreëls rondom persoonlike sake
soos seksualiteit, dwelmgebruik en spraak. Baie kritiek op libertynisme
wentel rondom die begrip van “vryheid” self. Sosialiste argumenteer dat die ekonomiese vryheid wat deur libertyne verdedig word lei tot voorregte vir die ryk elite en tot skendings van werkers se regte.

Een van die hoofargumente van baie libertyne is dat regte oorspronklik in indiwidue gesetel is en nooit in groepe soos nasies, rasse, gelowe, klasse of kulture nie. Volgens die begrip is dit sinneloos om te sê dat ‘n onreg aan ‘n klas of ras gedoen word sonder die pleeg van spesifieke indiwiduele onreg aan indiwiduele lede van ‘n groep. Dit weerspreek ook stellings soos, “Die regering het die reg om …”, aangesien onder die formulering “die regering” geen oorspronklike regte het nie maar slegs verpligtinge waarmee dit wetlik toevertrou deur die regte van die burgers. Die klassieke probleem in politieke filosofie van die wet- tigheid van eiendom is onontbeerlik vir libertyne. Libertyne regverdig indiwiduele eiendomsreg op die basis van self-eienaarskap. Wie bepaal tog wat regtig reg en verkeerd is. Streng gesproke, en volgens Joodse, Islamitiese en ook Christelike (Paulus) geskrewe beginsels mag geen vrou aan ‘n man gelyk wees in liggaamskrag en kan nooit gesag oor ‘n man uitoefen of enige politieke of godsdienstige amp beklee nie. Vrye denke het dit alles verander met die sinspeel dat ons moet aanpas by die behoefte van die era.

Lou het tog ‘n platform gestig waar vrye denkers die gesag, opinies en algemene aanvaarde kultuur, tradisies, politieke wyses en geloofsoortuiging mag openlik weerlê, teëgaan, uitdaag en verwerp met geen vrees en luide tereg spraak. Dit is in ‘n gebalanseerde lig, die reg om vir jouself te kies wat is jou prioriteite en wat is reg volgens die innerlike menslikheid van jou eie menswees. Dit sluit in empatie en mededraagsaamheid tee- noor ander in ‘n unversieële uitkyk. Regverdigheid en nie geregtigheid is die standpunt van enige vrye denkende.